به گزارش قم نا به نقل از شهر نیوز ، اشغال و مسدود کردن معابر در شهر قم هر روز در هسته مرکزی شهر و برخی از خیابان‌های پر رفت و آمد این شهر رو به افزایش است و علاوه بر آن برخی از مغازه‌داران، دست فروشان و بساطی ها نیز با پهن کردن اجناس و کالاهای خود در پیاده‌روها، زمینه نارضایتی و گله‌مندی شهروندان را فراهم می‌کنند.
 
آنان گویا تجاوز به حریم پیاده‌روها را حق خود می‌دانند، حال اینکه معابر عمومی متعلق به عموم شهروندان است و کسی حق ندارد با مسدود کردن آن به صورت موقت و یا دائم، عبور و مرور مردم را دچار مشکل کند.

گرچه این اقدام ناخوشایند به لحاظ قانونی نیز عملی مجرمانه است، اما متولیان امر و مسئولین زیربط گاها با عبور و چشم پوشی از این تخلف آشکار، با مسدود کنندگان معابر و پیاده روها برخورد قاطعی نمی‌کنند.

آشکارترین نقض حقوق شهروندان را همه روزه می‌توان در پیاده‌روهای اطراف حرم مطهر و خیابان‌های شهدا (صفائیه) و ارم و خیابان‌های منتهی به آنها مشاهده کرد.

مخدوش شدن مبلمان شهری و حقوق شهروندی در شهری که ام‌القرای جهان اسلام و پایخت مذهبی ایران محسوب شده و باید الگویی برای سایر شهرهای کشور باشد، ریشه در اعمال نشدن درست قانون و عدم آشنایی مردم با فرهنگ شهری و حقوق شهروندی دارد.

سد معبر بلای روح و روان شهروندان

جواد یزدانی یکی از شهروندان قمی در این رابطه می‌گوید: برای عبور از برخی پیاده‌روهای شهر، به دلیل موانعی که بساط فروشان و یا مغازه‌داران ایجاد کرده‌اند، گاها دچار مشکلات زیادی می‌شویم که این امر روح و روانمان را به شدت آزرده می‌کند.

وی نبود فضای مناسب برای عرضه کنندگان کالاهایی که فاقد پروانه کسب هستند و با بساط کردن اجناس و کالاهای خود در پیاده‌روهای پر تردد شهر، راه مردم را سد می‌کنند، را یکی از مشکلات این پدیده ناخوشایند در شهر مرکز شهر ذکر کرد و گفت: این وضعیت نشان می‌دهد که موضوع سد معبر از سوی مسئولین زیربط به درستی مدیریت نمی‌شود.

این شهروند قمی تصریح کرد: ایجاد فضای کسب و کار برای این افراد در خیابان‌های خلوت شهر نیز دردی دوا نمی‌کند، چرا که حضور آنان در خیابان‌های پرتردد بیشتر به خاطر وجود بی‌شمار عابرین پیاده و بالارفتن فروش کالاهای آنها صورت می‌گیرد.

شهرداری چاره اندیشی کند

خانم قربانی یکی دیگر از شهروندان قمی است که خود را خانه‌دار معرفی و از وضعیت پیاده‌روهای باریک شهر که قسمتی از آن‌ها نیز از سوی بساطی‌ها و یا مغازه داران تصرف و اشغال شده به شدت گلایه می‌کند و می‌گوید: به رغم شلوغی و تردد زیاد مردم در پیاده‌روهای منتهی به هسته مرکزی شهر و اطراف حرم مطهر، اشغال کردن بخشی از پیاده‌روها آرامش مردم را به هم می‌زند.
 

وی می‌گوید: باید با فرهنگ سازی، راه‌های استفاده درست از معابر را به بازاریان، اصناف و بساطی‌ها آموزش و آن‌ها را در رعایت کردن حقوق شهروندی و احترام به قانون توجیه کرد. قربانی می‌افزاید: البته بساطی‌ها به خاطر مشکل بیکاری و نداشتن مکان لازم برای ارائه کالاها و خدمات خود، دچار مشکل هستند و به همین دلیل شهرداری باید برای رفع مشکل این دسته از مردم چاره اندیشی کند.

او می‌گوید: متاسفانه سد معبر در شهر قم، تنها به پیاده‌روهای شهر ختم نمی‌شود بلکه در خیابان‌های فرعی و کوچه‌های این شهر نیز همه روزه شاهد سد معبر از طریق پارک خودرو و کامیون، تخلیه نخاله‌های ساختمانی و ریختن مصالح اعم از آجر، سیمان، شن، ماسه و… در معابر عمومی هستیم که متاسفانه هیچ اقدامی از سوی مسئولان زیربط انجام نمی‌شود.‌

وی با تاکید براینکه که خسارات ناشی از ایجاد مزاحمت، وقت گیری، برهم خوردن آرامش و پیامدهای روحی و روانی که از ناحیه اینگونه رفتارها متوجه شهروندان می‌شود را چه کسی پرداخت خواهد کرد؟ می‌گوید: آیا زیان زدن به مردم فقط شکستن شیشه پنجره خانه آنهاست؛ آیا ایجاد این همه مشکلات روحی و روانی، خسارت محسوب نمی‌شود؟! به نظر می‌رسد ضروری است تا مسئولان شهری بازخورد این گونه زیان‌های روحی و روانی را در جامعه ارزیابی و برای رفع آن چاره اندیشی کنند.

سد معبر باید دغدغه اصلی مدیریت شهری باشد

عضو کمیسیون خدمات شهری شورای اسلامی شهر قم با اشاره به اینکه به لحاظ جایگاه شهر قم که یک شهر توریستی و زائر پذیر است، گفت: یکی از دغدغه های اصلی مدیریت شهری رفع سد معبر است تا شهر از جهات مختلف برای مجاورین و زائرین چهره زیبایی داشته باشد. نعمت الله عواطف رستمی اظهار داشت: ما به عنوان نمایندگان مردم در شورای اسلامی شهر باید تلاش کنیم که معابر و مناظر این شهر را تا حدی که ممکن است زیبا کنیم و این یک اصل کلی است.
 

وی با تاکید بر اینکه عوامل متعددی در نازیبایی شهر دخالت دارند بیان داشت: اگرچه بحث سد معبر معضل بسیاری از شهرهای ایران ازجمله قم است، ولی بنده قصد دارم از یک زاویه خاصی به این موضوع نگاه کنم. قم امروزه به عنوان پایتخت فرهنگی و مذهبی ایران مطرح است، لذا باید هر شخصی که وارد این شهر می شود، یک تصویر زیبایی از این شهر فرهنگی در ذهن او نقش ببندد.

عواطف رستمی اضافه کرد: گاهی اوقات چهره شهر مخدوش می شود و نازیبایی در آن ایجاد می شود که این موضوع عوامل متعددی دارد که یکی از آن عوامل سد معبر است.

وی با اشاره به اینکه در وهله اول باید مفهوم سد معبر را مشخص کنیم، افزود: معبر محلی است که شهروندان پیاده یا با وسیله نقلیه خود از آن عبور می کنند و سد هم درست نقطه مقابل معبر است، یعنی در معابری که قرار است انسان ها از آن عبور کنند، اگر مانعی ایجاد شود این را می گویند سد معبر، پس در فهم این عبارت هیچ شخصی نمی تواند مشکلی داشته باشد.

عضو شورای اسلامی شهر قم ادامه داد: معابر شهری برای روانی ترافیک ایجاد شده است تا شهروندان بتوانند در آنها به راحتی رفت وآمد نمایند، اما آن چیزی که امروزه در شهر قم رخ داده این است که رفت وآمد در معابر شهر به کندی صورت می گیرد، آن هم به دلیل این است که موانعی در این معابر ایجادشده است.

وی اضافه کرد: قانون شهرداری ها را مکلف کرده است که برای روان سازی رفت وآمد در این معابر با هرکسی که مانعی در آنها ایجاد کرده برخورد نماید و نسبت به رفع سد معبر اقدام کند.

عضو کمیسیون خدمات شهری شورای اسلامی شهر قم با تاکید بر اینکه آنچه باعث نگرانی شده، افزایش روزافزون مشکل سد معبر است، افزود: طی سالیان گذشته مشکل سد معبر در تمام شهرهای ایران وجود داشته است و در شهر قم نه تنها کمتر نشده، بلکه رو به افزایش است، لذا باید آسیب شناسی کنیم که چرا این اتفاق رخ داده، چرا شهرداری موفق نشده این وظیفه و تکلیف قانونی خود را به نحو مطلوب انجام دهد.
 

عواطف رستمی افزود: وقتی به ریشه های این مشکل مراجعه می کنیم، عوامل متعددی را برای آن پیدا می نمائیم، یعنی عوامل متعددی دست به دست هم داده است تا شهرداری در اجرای این تکلیف خود موفق نباشد، نه اینکه نخواسته است این مشکل حل شود، بلکه با تمام توان به دنبال رفع این مشکل بوده ولی نتوانسته است وظیفه قانونی خود را به نحو مطلوب انجام دهد و سد معبر همچنان به عنوان یک معضل و چالش در جامعه پابرجاست.

وی با اشاره به اینکه یکی از عوامل ایجاد سد معبر، موضوع بیکاری است، گفت: متاسفانه جامعه ما یک جامعه ای است که در آن بیکاری درصد بالایی دارد، به خصوص این بیکاری در شهرهای مهاجرنشین که به لحاظ بعد معنوی خیلی افراد به خاطر تربت پاک این شهر دوست دارد در آن زندگی کنند، بیشتر است.

وی ادامه داد: این افرادی که به دلایل بالا در این شهر ساکن می شوند، یا شغلی دارند یا ندارند، آنهایی که شغل ندارند به سراغ مشاغلی می روند که اسم آن را گذاشته ایم شغل کاذب، پس یکی از علت های ایجاد سد معبر همین موضوع بیکاری است.

عضو شورای اسلامی شهر قم بیان داشت: این افراد قشر قابل توجهی از جامعه را تشکیل می دهند، اگر بخواهیم به صورت مصداقی وارد موضوع شویم باید به فروشندگان دوره گرد اشاره کنیم، این افراد برای امرارمعاش خود در شهر حرکت می کنند و کالاهای خودشان را عرضه می نماید، این افراد قشر عظیمی از جامعه هستند.

وی با اشاره به اینکه عدم آگاهی به قانون و در برخی موارد قانون گریزی یکی دیگر از علل مهم بروز پدیده سد معبر است، خاطر نشان کرد: در سطح شهر مشاهده می کنید که برخی افراد شغل ثابت هم دارند و محل کسب آنها نیز ثابت است، ولی بازهم مشاهده می کنیم که همین افراد با قرار دادن کالاهای خود در پیاده رو و یا کنار خیابان اصلی، در عبور و مرور شهروندان خلل ایجاد می کنند.

وی گفت: متأسفانه در این زمینه برخورد خوبی انجام نداده ایم، یعنی فرهنگ سازی نکردیم و نیامدیم برای افراد از نظر شرعی و قانونی تجاوز به حقوق مردم را تبیین کنیم، به هرحال افرادی که در شهر قم زندگی می کنند، انسان های متدین و متشرعی هستند، اگر بدانند که این کار آنها ازنظر شرعی و قانونی مشکل دارد، حتماً این کار را نخواهند کرد.

وی با اشاره به اینکه ممکن است بسیاری از این افراد قانون گریز نباشند و به دلیل جهل به قانون اقدام به انجام چنین کاری کرده اند، افزود: در موضوع رفع سد معبر باید از اقدامات زودگذر به صورت جدی پرهیز کرد، چراکه اقدامات زودگذر و کوتاه مدت تاکنون هیچ نتیجه ای نداده است، باید اتاق فکر تشکیل شود و میزان سرمایه گذاری و راهکارهای مناسب رفع این معضل بعد از کارهای کارشناسی مشخص گردد تا بتوانیم به نتایج خوبی در این زمینه برسیم.

بر اساس قانون، شهرداری ها مکلفند از معابر عمومی به عنوان ملک عمومی محافظت و آن را برای استفاده عموم شهروندان آماده نگه داشته و از تجاوز به میدان ها، پارک ها و باغ های عمومی که حق طبیعی هر شهروندی است جلوگیری نمایند.
بدون شک، فرهنگ سازی و آموزش های لازم و برخورد و تذکر قانونی به خاطیان آشکار سد معبر و مراقبت از تکرار این عمل ناپسند، می‌تواند تضمین کننده رضایت و آرامش مردم و حفظ و حراست از حقوق شهروندی باشد.