به گزارش پایگاه اطلاع رسانی خبر قم ، همواره وقتی صحبت از نفت و اکتشاف نفت و یا مثل این روزها قیمت نفت می شود نگاه ها به سمت جنوب کشور از جمله آبان و اهواز و مسجد سلیمان می رود اما شاید کمتر کسی بداند که قم هم دارای چاه نفت آن هم از نوع مرغوب است، ۵۲ سال پس از کشف نفت در شهر مسجد سلیمان در ۵ خرداد ۱۲۸۷ عملیات اکتشاف نفت در مرکز کشور و در منطقه البرز قم در سال ۱۳۳۵ شمسی آغاز شد که به فوران نفت از چاه شماره ۵ این میدان منجر شد و در مدت یکصد روزی که فوران نفت از آن ادامه داشت، روزانه ۱۲۰ هزار بشکه نفت خام از آن تخلیه شد تا جایی کهد فوران چاه نفت قم  بعنوان بزرگترین فوران چاه نفت در تاریخ توسط گینس شناخته شده است.

بزرگترین فوران چاه نفت در تاریخ ثبت شده جهان نشت چاه نفتی قم در سال ۱۳۳۵ سه ماه ادمه داشت با فوران روزی ۱۲۵۰۰۰ بشکه نفت با ارتفاع فوران ۵۲ متری بود،که جای آن چاه یک نماد بتنی در کنار آرامستان بهشت معصومه به‌خوبی قابل تشخیص است.

بر اساس مطالعات انجام گرفته در شرکت ملی نفت ایران کل ذخیره میدان نفتی قم که به صورت طبیعی قابل تخلیه است، حدود ۱۰ میلیون بشکه برآورد شده که به نظر می‌رسد با تزریق گاز، میزان نفت قابل برداشت از این میدان به حدود ۱۶ میلیون بشکه قابل افزایش است.

همچنین مطالعات انجام شده در پژوهشگاه صنعت نفت حاکی از آن است که نفت این میدان از نوع مرغوب و با درجه سبکی ۳۷ ای پی آی است.

وجود نفت در منطقه البرز قم ابتدا توسط گروهی از مهندسان آلمانی در سال های حکومت پهلوی اول به شکل تقریبی و تخمینی اثبات شده بود تا اینکه در سال ۱۳۱۸ شرکتی با سرمایه ایران و کارشناسان و تکنیسین های آمریکایی و آلمانی که سابقه کشف و استخراج نفت در غرب آمریکا و آفریقا را داشتند، چند چاه آزمایش در کوه نمک حفر کردند که به تعبیر امروز مقدار زیادی میعانات گازی از چاه خارج شد و چون امکان ذخیره و انتقال آن وجود نداشت هر دو چاه مسدود شد، ولی همین خروج گاز، مهندسان آلمانی و آمریکایی را بر آن داشت در گزارش خود به وجود منابع غنی نفتی در محدوده کوه نمک قم اذغان دارند.

نبودن تاسیسات انتقال به پالایشگاه آبادان که در آن زمان یگانه پالایشگاه ایران بود، باعث منابع نفتی قم سرپوشیده باقی بماند وضعیتی که تا بعد از پیروزی انقلاب هم ادامه دارد ولی علت عدم بهره برداری از این منابع در زمان حال، مصوبه هیئت دولت و مجمع تشخیص مصلحت نظام در سال ۱۳۶۹ است که تاکید دارد به دلیل وجود منابع مشترک متعدد نفت و گاز در خلیخ فارس (مشترک با کویت و قطر) ودر غرب( مشترک با عراق) و بهره برداری گسترده شرکت های همسایه از منابع مشترک، پتانسیل و توانایی استخراج و بهره برداری وزارت نفت روی منابع مشترک نفت و گاز در محدود مرکزی کشور برای آینده سرپوشیده باقی بماند.

مدیراسیق شرکت ملی فرآورده‌های نفتی منطقه قم با هشدار به عدم استخراج نفت از برخی از چاه‌های نفت قم گفته بود: در اطراف شهر قم بهترین چاه‌های نفت واقع شده‌اند به‌طوری هم‌اکنون مخازن کشف شده در سراجه و اطراف آرامستان بهشت معصومه از بهترین مخازن و از پرفشارترین چاه‌های نفت کشور به‌شمار می‌روند که در صورت عدم بهره‌برداری از برخی آنها تجربه مسجدسلیمان برای ما تداعی خواهد شد ودر صورت عدم بهره‌برداری از آن احتمال کاهش فشار آن و نشت و پخش آن به سفره‌های زیرزمینی اطراف وجود دارد چون برخی از چاه‌های نفت در صورت عدم بهره‌برداری به‌موقع از آنها به مرور زمان فشار و ذخیره خود را از دست خواهند داد.

چاه‌های نفت قم که از بهترین چاه‌های نفت حال حاضر کشور به‌شمار می‌روند هم‌اکنون به‌علت برخی از مصلحت‌اندیشی‌ها بلااستفاده مانده است، نگاه اساسی و جامع به نفت و گاز قم می تواند راه رشد و توسعه استان را هموار کند و این تنها استانشهر کشور را از معضل بزرگ نبود پشتوانه اقتصادی برای سرمایه گذاری نجات دهد.

منبع: ثامن