به گزارش پایگاه اطلاع رسانی خبر قم ، شهر مقدس قم از دیرباز حضوری موفق و چشمگیر در فرهنگ و هنر ایران داشته است به طوری که در هر رشته و گرایش هنری می توان به چندین چهره ی برجسته و ماندگارش بالید. انقلاب اسلامی همان قدر که در شکل گیری، متاثر و وام دار اهل قم است، در فرهنگ وهنر نیز از مفاخر هنر و فرهنگ قم بهره ها برده است. افتخارات هنرمندان قم بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی در عرصه ی ملی بی شمار است؛ اما چه شده است که در سالیان اخیر رمق از هنر استان قم گرفته شده و آن نشاط، زایش و پویایی در فرهنگ و هنر استان دیده نمی شود.

شاید تصور شود که مشکل فرهنگ و هنر استان قم نیز به مانند سایر عرصه ها معضل نبود نقدینگی و بودجه باشد. این نیز هست و این همه ی و اصل داستان نیست.
مهم ترین مشکل استان  که از آن به عنوان مادر معضلات فرهنگ و هنر استان می توان یاد کرد بی توجهی مدیران ارشد و مقامات عالی استان به فعالین فرهنگ و هنر است. شاید دلخوشی مفرط به حضور مراکز بزرگ دینی در قم باعث شده است که متولیان استان، خود را مستغنی از تمرکز بر مسایل فرهنگ و هنر مردم عامه بدانند؛ و این در حالی است که نیاز مبرم کشور به خدمات مراکز و موسسات عدیده ی فرهنگی – دینی قم، فعالیت آنها را بیشتر متوجه بیرون قم کرده است.

 سخنرانی های عدیده ای در خصوص لزوم کار فرهنگی برای رفع آسیب های اجتماعی و معضلات فرهنگی شهر بیان می شود اما در عمل، کمتر فعالیت و تولید فرهنگی مشمول حمایت و سرمایه گذاری جدی قرار می گیرد. وقتی گفته می‌شود برای رفع فلان و بهمان آسیب فرهنگی باید کار فرهنگی کرد، مسلماً لازم است که این دغدغه نمود بیرونی بیابد. آسیب‌های فرهنگی اجتماعی استان حل نمی‌شود مگر اینکه زیر ساخت‌های فرهنگی استان تقویت شده و از آنها فعالیت های کارآمد فرهنگی طلب کرد.
همانگونه که بیان شد یکی از مشکلات فضای هنری استان قم را می توان کمبود زیرساخت‌های فرهنگی لازم دانست؛ در قم بیش از ۱۰ فرهنگ سرا و فضای فرهنگی وجود دارد که یا غیر فعال‌اند و یا دچار تغییر کاربری شده و از امکانات عمومی آنها استفاده اختصاصی برای سازمان و اداره خاصی می‌شود.

همانطور که در شمال کشور در جوار سواحل آزاد دریای خزر، با پدیده ی پلاژهای دولتی خصوصی مواجه هستیم؛ در قم نیز پدیده‌ای به نام فضاهای فرهنگی دولتیِ خصوصی وجود دارد!! اماکنی که علیرغم اینکه برای بهره برداری عامه ی مردم ساخته شده است ولی به ساختاری برای کاربری اختصاصی ادارات دولتی تبدیل شده و برای استفاده ی عمومی از آنها محدودیت وجود دارد.

 بدیهی است زیر ساخت فرهنگی منحصر به فرهنگسرا نیست بلکه مسجد و پایگاه‌های بسیج و همه مراکز فرهنگی را شامل می‌شود که در تمام مناطق قم نیز وجود دارند. لذا گزافه نیست اگر مدعی شویم هر چند در قم مشکل کمبود زیرساخت فرهنگی، سالن و فرهنگسرا وجود دارد اما مشکل اصلی شیوه ی بهره برداری از فضاهای فرهنگیست.

در این میان اگر زمینه کار فرهنگی در قم ایجاد نشود، بدیهیست که مهاجرت فرهنگی رخ داده؛ این مهاجرت اثر منفی و معکوس بر فضای هنری قم بگذارد. هنرمندان قمی وقتی با کمبود امکانات و حمایت‌های لازم در عرصه هنری مواجه می‌شوند، چاره را در مهاجرت به پایتخت -که اتفاقاً نزدیک‌ترین شهر به قم است می‌بینند و عجیب نیست که اگر به تبع این مهاجرت‌ها آسیب‌ها و معضلات فضاهای فرهنگی و هنری تهران به قم برگشته، فرهنگ غنی و پر افتخار قم در فضای شبهه اندود تهران هضم شود.

نهادهای فرهنگی قم نیز علی رغم ارتباط ظاهری که با یکدیگر دارند، تحت یک نظام برنامه فعالیت نمی‌کنندو مکرر دیده می شود که موازی کاری های بی دلیلی در استان شکل می گیرد.

دیدارهای نمایشی و موسمی که خصوصا در ایام مهمی چون انتخابات اتفاق می افتد واقعه ی فرخنده و تاثیرگذاری برای اهل هنر نیست. تا زمانی که ارزیابی و نظارت صحیحی بر عملکردها رخ ندهد؛ حمایت هدفمند و با برنامه ای از اصحاب فرهنگ و هنر رقم نخورد و از سوی اصحاب قدرت نگاه مشفقانه ای بر عرصه ی هنر قم شکل نگیرد، امیدی به تولد دوباره و درخشش مجدد هنر استان نمی توان داشت.

نویسنده: مجدالدین معلمی