چکیده

در فقه اسلامی دربارۀ تعریف مال منقول و غیرمنقول دو مبنا به‌چشم می‌خورد که یکی از آن دو در مادۀ ۱۲ ق.م. پذیرفته شده است. مال منقول و غیرمنقول در فقه اسلامی، آثار و احکام متفاوتی دارند، از جمله آن آثار در شفعه نمودار می‌شوند که بر اساس آن، مشهور فقهای شیعه و اهل تسنن در اموال غیرمنقول شفعه را روا دانسته‌اند و در اموال منقول از عدم جواز شفعه سخن گفته‌اند. قانون مدنی ایران نیز همین نظر مشهور را اختیار کرده است. با وجود دیدگاه مشهور، جواز شفعه در اموال منقول منطقی به‌نظر می‌رسد؛ زیرا دلایلی که برای حکم عدم جواز شفعه در اموال منقول مورد استناد مشهور قرار گرفته‌اند، خالی از اشکال نیستند و دلایل عمده‌ای چون روایات و لزوم رفع ضرر و دفع مشقت و حرج در اموال منقول به‌وسیلۀ شفعه، جواز شفعه در اموال منقول را توجیه می‌کنند. این تحقیق با روش توصیفی – تحلیلی و با تکیه بر روش اجتهاد انجام گرفته است.

کلیدواژه‌ها: تقسیم‌پذیر؛ شفعه؛ ضرر؛ غیرمنقول؛ منقول

نویسندگان:

مرتضی رحیمی: دانشیار بخش علوم قرآن و فقه دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز، ایران

سید محمد هاشم پورمولا: استادیار بخش علوم قرآن و فقه دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز، ایران

مجله پژوهش های فقهی – دوره ۱۳، شماره ۴، زمستان ۱۳۹۶.

برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید.