به گزارش پایگاه اطلاع رسانی خبر قم به نقل از خبرگزاری تسنیم از قم، آلودگی هوا به یکی از مشکلات و معضلات اصلی زندگی شهری تبدیل‌شده که اثرات سوء در بروز انواع بیماری‌های تنفسی، پوستی و غیره دامن شهروندان را می‌گیرد، فعالیت و تردد مستمر خودروها در سطح شهر یکی از عوامل اصلی آلوده شدن هوا و گسترش ذرات معلق در جو است.

با توجه به خطرات و دغدغه‌های عمومی جامعه در مورد افزایش آلایندگی هوا، دولت در تیرماه سال ۹۶ قانون هوای پاک را به مجلس شورای اسلامی تقدیم و از مردادماه سال گذشته برای اجرای به استان‌های کشور ابلاغ‌کرده است. در قانون هوای پاک از آلودگی به‌عنوان منبع انتشاردهنده یک یا چند آلاینده اعم از آلاینده‌های جامد، مایع، گاز، پرتوهای یون‌ساز و غیر یون‌ساز، بو و صدا در هوای آزاد، به‌صورت طبیعی یا انسان‌ساخت، به مقدار و مدتی که کیفیت هوا را به‌گونه‌ای تغییر دهد که برای سلامت انسان و موجودات زنده، فرآیندهای بوم‌شناختی یا آثار و ابنیه زیان‌آور بوده و یا سبب از بین رفتن یا کاهش سطح رفاه عمومی تعریف‌شده است.

همچنین در این قانون از منابع متحرک آلاینده هوا از هرگونه منبعی از قبیل وسایل نقلیه موتوری و غیر موتوری که در اثر حرکت ایجاد آلودگی کرده یادشده است که نشان می‌دهد علت بخشی از آلایندگی‌های موجود ناشی از فعالیت خودروها و وسایل حمل‌ونقل است.

به بهانه یک‌ساله شدن ابلاغ قانون هوای پاک، به سراغ عباس ذاکریان معاون حمل‌ونقل و ترافیک شهرداری قم رفته‌ایم تا اقدامات شهرداری قم درزمینهٔ کاهش آلایندگی وسایل حمل‌ونقل عمومی را جویا شویم.

تسنیم: شهرداری قم چه اقداماتی برای بهبود وضعیت آلودگی هوا انجام داده است؟

در دو سال گذشته بالغ‌بر ۱۴۰۰ دستگاه تاکسی درون‌شهری قم نوسازی شده و تاکسی‌های با بیش از ۱۰ سال قدمت از مدار فعالیت و خدمات‌رسانی شهری خارج‌شده است که این اقدام به‌نوبه خود می‌تواند در بهبود نسبی هوای شهر قم اثرگذار باشد، عمر ناوگان تاکسیرانی قم نیز با نوسازی‌های اخیر به ۶ سال کاهش پیداکرده است.

مبحث خرید اتوبوس‌های با ضریب کیفی یورو ۴که مجهز به فیلترهای قدرتمند و استاندار بین‌المللی بوده و الزام شرکت‌های اتوبوسرانی به گرفتن معاینه فنی از مهم‌ترین اقدامات صورت گرفته برای افزایش کیفیت اتوبوس‌های درون‌شهری قم بوده است.

تسنیم: برای تعمیر و نوسازی ناوگان اتوبوسرانی قم چند میزان بودجه در نظر گرفته‌شده است؟

تعمیر ناوگان حمل‌ونقل عمومی شهر قم از دیگر اولویت‌های مهم شهرداری قم در سال ۹۷ بوده که برای تعمیر و ترمیم برخی اتوبوس‌های فرسوده و قدیمی اعتباری بالغ‌بر ۱۳ میلیارد تومان در نظر گرفته‌شده است و تعمیر اساسی ناوگان اتوبوسرانی شهرداری قم در دستور کار قرارگرفته است.

تسنیم: برنامه‌های شهرداری قم برای توسعه حمل‌ونقل پاک چیست؟

گسترش مسیرهای پیاده‌ اطراف هسته مرکزی شهر قم از سیاست‌های شهرداری در راستای کاهش آلودگی هوا و محدودیت عبور و مرور خودروهای سواری در اطراف حرم مطهر بوده که برای این منظور نیز در روزهای آینده پیاده راه ارم به‌صورت رسمی به بهره‌برداری رسیده و تردد هرگونه وسایل نقلیه موتوری در آن ممنوع شده است، که برای این پیاده‌راه دو دستگاه خودروی برقی امر جابه‌جایی افراد را انجام می‌دهد.

توسعه حمل‌ونقل پاک مانند دوچرخه‌سواری از دیگر جهت‌گیری‌های مهم شورای شهر قم و شهرداری در مسیر حرکت در راستای سیاست‌های کلی هوای پاک است، مقدمات مطالعاتی برای تدوین مسیرهای جاذب برای دوچرخه‌سواری در حال انجام است تا مسیرهای کوتاهی که جذابیت و ایمنی لازم برای دوچرخه‌سواری را دارا بوده را مشخص نماید.

به دلیل عدم استقبال کافی از طرح‌های گذشته در زمینهٔ استفاده عمومی از دوچرخه ایستگاه‌های موجود در حال جمع‌آوری است، ۸ ایستگاه با بیش از ۳۲۰ دوچرخه در نظر گرفته‌شده بود که با جانمایی‌های اشتباه و عدم ایمنی لازم مسیرهای در نظر گرفته‌شده با استقبالی از سوی شهروندان مواجه نشده بود.

تسنیم: نقش آلودگی وسایل حمل‌ونقل عمومی در گسترش ابتلا به آسم چه میزان است؟

افزایش شیوع آسم در شهر قم در درجه نخست ناشی از افزایش ریز گردها و ذرات معلق در هواست، چراکه آلودگی آلاینده‌های ناشی از فعالیت خودروهای موتوری بخشی از ریز گرد های موجود در هواست و بخش قابل‌توجهی از ریز گردها ناشی از گردوغبارهایی بوده که منشأ داخلی دارد.

در مسئله آلودگی هوا باید تمام دستگاه‌های استانی با یکدیگر تعامل داشته باشند و شهرداری به‌تنهایی نمی‌تواند بار پاکی هوای شهر را به دوش بکشد، متأسفانه گازوئیل یورو ۴ هنوز در شهر قم تولید نمی‌شود و تمام سوخت مصرفی ۵۰ دستگاه اتوبوس جدیدی که باکیفیت یورو ۴ وارد ناوگان حمل‌ونقل عمومی قم شده از شهر اراک تأمین می‌شود.

شرکت نفت باید در تأمین گازوئیل یورو ۴ اتوبوس‌های نوین ناوگان حمل‌ونقل عمومی شهر قم همکاری لازم را داشته باشد، چراکه درصورتی‌که این اتفاق نیفتد سازمان اتوبوسرانی قم مجبور است تا از سوخت‌های موجود استفاده کند که سبب اشکال در سیستم موتوری و کارکردی اتوبوس‌ها و ادامه روند آلایندگی‌ها می‌شود، تأمین سوخت یورو ۴ یکی از خواسته‌های اصلی شهرداری قم از شرکت نفت است.

تسنیم: عمر ناوگان اتوبوسرانی شهر قم چند سال است؟

متأسفانه سن ناوگان اتوبوسرانی شهر قم در حال حاضر در مرز ۸ سال قرار دارد، استاندارد عمر یک اتوبوس ۱۰ سال است، افزایش عمر ناوگان اتوبوسرانی و رسیدن به سن فرسودگی روند خدمات‌رسانی شهری را دچار مشکل و حجم آلایندگی‌های هوا افزایش می‌دهد.

تسنیم: قیمت یک دستگاه اتوبوس نو چه میزان است؟

قیمت خرید اتوبوس نسبت به آخرین باری که شهرداری از دولت در سال ۸۸ با یارانه ۸۲.۵ درصدی اتوبوس خریداری کرده است بیش از ۶ برابر افزایش پیدا کرده است، در حال حاضر شهرداری برای خرید هر دستگاه اتوبوس باید اعتباری بالغ‌بر ۶۰۰ میلیون تومان هزینه کند که این رقم کاملاً از توان تمام شهرداری‌ها خارج است.

طرحی از جانب دولت مبنی بر نوسازی ناوگان اتوبوسرانی ارائه‌شده که هنوز به شهرداری‌ها ابلاغ نشده است، اگر دولت یارانه‌ای به شهرداری‌ها برای نوسازی ناوگان حمل‌ونقل عمومی و به‌ویژه اتوبوسرانی اختصاص ندهد شهرداری به‌هیچ‌عنوان توان و قدرت نوسازی ناوگان اتوبوسرانی را ندارد، دولت از انتهای سال ۸۷ یارانه‌های سازمان اتوبوسرانی را به‌صورت کامل قطع کرده است.

تسنیم: درمجموع چند دستگاه اتوبوس در شهر قم تردد می‌کند؟

در حال حاضر ۳۲۰ دستگاه اتوبوس عمومی در سطح شهر قم مشغول خدمت‌رسانی بوده که ازاین‌بین ۵۰ دستگاه را اتوبوس‌های نو با ضریب استاندارد یورو ۴ و مابقی اتوبوس‌ها را نوعاً اتوبوس‌هایی با عمر و سن بالا تشکیل می‌دهد.

گفت‌وگو از اصغر شهبازی