به گزارش پایگاه اطلاع رسانی خبر قم به نقل از خبرنگار ایسنا، روشندلی محدودیت نیست، بلکه فرصتی است تا فرد توانمندی‌های خود را بشناسد و دنیایی زیباتر از رنگ‌های روزمره زندگی‌ عادی خلق نماید، هر چند فرصتی برای ما نیز هست تا به پاس احترام به حقوق برابر و استقلال یک روشندل، به دور از نگاهی پر ترحم، شرایط بهتری را برای زندگی آنان فراهم آوریم.

در استان قم جامعه روشندل و کم بینا ۱۲ درصد از جمعیت معلولان را به خود اختصاص می‌دهد و با جمعیتی ۲ هزار و ۵۰۰ نفری، کم‌وبیش از خدمات نهادهای حمایتی بهره‌مند هستند.

در میان این جمعیت، طیف گسترده‌ای از هنرمندان و مستعدان حضور دارند؛ نقاش، قاری قرآن، هنرمند صنایع دستی، طراح لباس ،نخبه تحصیلی، ورزشکار و …؛ افرادی که فراتر از محدودیت‎های خود قدم برمی‌دارند و معلولیت را محدودیت نمی‌شمارند؛ و این همانجاست که وظیفه آنهایی که از نعمت بینایی بهره‌مند هستند را سنگین‌تر می‌نماید.

روز ۲۳ مهر ماه مصادف با ۱۵ اکتبر با نام عصای سفید یادآور رسالت و وظیفه ما در قبال جامعه‌ای است که حق دارد از حقوق اجتماعی برابری برخوردار باشد.

رضا سلیقه، مدیرکل بهزیستی استان قم، در این باره گفت: اگر به شناخت نیازهای واقعی نابینایان و کم‌بینایان پی ببریم آن‌گاه جامعه‌ای زیبا برای آن‌ها رقم خواهیم زد، اما تا زمانی که فقط ترحم می‌کنیم دردی از قشر روشندل درمان نمی‌شود.

وی ادامه داد: با پیشرفت‌های روزافزون علم پزشکی دیگر هیچ کس حق ندارد با نادیده گرفتن دوره‌های تشخیص و پیشگیری از نارسایی های ژنتیکی، معلولی دیگر را به جامعه تحمیل سازد.

مدیر کل بهزیستی استان قم در این‌باره افزود: آحاد جامعه باید بدانند که افرادی که به نام معلول در کنار آن ها زندگی می کنند بیش از آن که نیازمند به ترحم باشند نیاز به مهربانی دارند، باید دست در دست هم شرایط حضور موثر معلولان در جامعه را فراهم آوریم، اینکه یک روشندل قادر باشد با تکیه بر عصای سفید خود، بی نیاز از دستان دیگران به حرکت و پویایی و کشف استعدادها بپردازد.

وی می گوید: فرد روشندل همانند سایرین یک شهروند عادی است و ما باید حقوق شهروندی او را تمام و کمال در نظر بگیریم، در این راستا از همه مهم‌تر تلاش برای مناسب سازی فضای پیرامونی او بی هیچ چشم داشتی است، تا معبری زیر پاها و عصای سفید روشندلال، نامهربان نباشد، این وظیفه‌ای بر دوش مردم و مسئولان در کنار یکدیگر است.

سلیقه  ادامه داد: اگر معلولی توانمندی‌های خود را نمی‌شناسد و در انزوا به سر می‌برد تا آنجا که احساس می‌کند سربار جامعه است، مقصر شرایطی است که جامعه به روشندل و معلول تحمیل ساخته‌ است تا علاوه بر چشم ظاهر، چشم باطن را نیز بر استعدادها و توانایی‌های خود ببندد.

یکی از نیازهای مهم روشندلان دریافت اطلاعات و آگاهی بدون محدودیت است، در این‌باره پیشرفت‌های خوبی در نوشت افزار و ابزارهای مطالعاتی و کتاب‌های بریل و تجهیزات توانبخشی برای روشندلان حاصل شده که اگر امکانات مالی نهادها و خانواده‌ها اجازه بدهد، یک نابینا و کم‌بینا به راحتی از آنها بهره‌مند می‌شود، اما کمبود منابع مالی (نهادهای مسئول) از یک سو و از سوی دیگر ضعیف مالی اطرافیان فرد معلول بعضا مجالی برای تامین این تجهیزات نمی دهد.

این‌جاست که وظیفه هر شهروند به عنوان یک انسان خیر با دلی وسیع، در قالب گام نهادن برای رفع مشکلات این طیف در جامعه نمایان می‌‎شود، تا معلول بیشتر از مواهب این زندگی بهره‌مند باشد.

قم قطب تولید آثار بریل در کشور

حجت‌الاسلام عطاءالله جبّاری مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان قم در خصوص نیازهای مطالعاتی نابینایان و روشندلان توضیح می‌دهد: خوشبختانه با تامین تجهیزات پیشرفته‌ در تولید کتاب‌های بریل، هم اکنون قم به عنوان قطب تولید آثار بریل در سطح کشور شناخته می شود، تا جایی که در زمینه تصویرگری شرایطی را برای دیدن تصاویر از طریق حس لامسه برای نابینایان فراهم ساخته‌ایم.

وی می‌گوید: در حال حاضر بیش از ۴ هزار کتاب بریل برای نابینایان در سنین مختلف تولید شده است و به دنبال آن هستیم که بسیاری از کتاب‌های کاربردی و مهم و مفید را به خط بریل تقدیم دنیای روشندلان سازیم.

 جباری گفت: روشندلی دلیلی برای کنار گذاشتن آگاهی و اطلاعات مفید نیست، بلکه باید با تکیه بر پیشرفت‌های به دست آمده در کنار عصای سفید،کتاب را نیز همراهی دوست داشتنی برای روشندلان مبدل سازیم تا با چراغی در دست، قدم در راه بگذارند.

وی در این باره افزود:۴۲۱ روشندل در حال حاضر در کتاب خانه‌های قم عضو هستند و با شرایط دشواری برای مطالعه به کتاب خانه‌ها مراجعه می‌کنند اما با این حال دست از کسب دانش و علم برنمی‌دارند و علاقه‌مندتر از همیشه جویای وضعیت تولید کتاب های جدید با خط بریل می‌باشند.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان قم می‌گوید: با توجه به اینکه جمعیت نابینا و روشندل و کم بینای قم بیش از این تعداد می‌باشد باید ظرفیت‌ها و امکانات را برای حضور دیگر روشندلان به صحنه اجتماع برای کسب علم و دانش بدون در نظر گرفتن معلولیت‌ها و محدویت ها فراهم سازیم تا حلاوت علم و روشنایی دانش را بچشند

ارسال بیش از هزار جلد کتاب بریل به منزل روشندلان استان

وی افزود: برای نابینایانی که به دلیل شرایط محیطی و عدم مناسب‌سازی ها قادر به حضور در کتابخانه‌ها نیستند نیز کتاب‌های بریل را مهیا و ارسال می‌کنیم و خوشبختانه در این زمینه بیش از ۱ هزار جلد کتاب بریل ویژه کودکان و توجوانان و جوانان و بزرگسالان به درب منازلشان در هر نقطه‌ای از این استان قرار دارند ارسال شده است.

جباری  بیان کرد: تولید کتاب‌های گویا و تقویم‌های بریل نیز از دیگر فعالیت‌هایی هست که در این زمینه تعدادی از آثار تولید شده در اختیار روشندلان، حتی فراتر از شهروندان قمی، در دیگر استانهای قرار داده شده است، با توجه به ظرفیت‌هایی که وجود دارد با حمایت‌های لازم می‌توان گام‌هایی فراتر از این برداشت.

وی ادامه داد: افراد روشندل بسیار مستعد و باهوش و علاقه‌مند هستند و حتی می‌توان برای آموزش رشته‌های هنری و صنایع دستی و دیگر رشته‌ها با خط بریل به تولید آثاری کاربردی پرداخت و موجبات دلگرمی آنان را فراهم ساخت، همه وظیفه داریم دشواری‌های زندگی‌های پرتلاطم این عزیزان را به حداقل برسانیم.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان قم تصریح کرد: اگر آگاهی، سواد و دانش باشد حتی می‌توان برای روشندلان زمینه اشتغال و کار و پویایی را به وجود آورد، تنها کافیست لحظه‌ای چشم‌های خود را ببندیم و به دور از ترحم، خود را جای آن ها بگذاریم تا نیازها را بهتر دریابیم و دغدغه‌مند برای آنها گام برداریم.

وی افزود: هر چند بهزیستی متولی روشندلان و تامین نیازهای آنان است اما این وظیفه سترگ تنها بر عهده این نهاد نیست، مدیریت شهری، مسئولان اجرایی و دست‌اندکاران بهسازی و بسترسازی ها باید برای همه معلولان به ویژه نابینایان و روشندلان قدم بردارند تا گره‌ای از گره‌های زندگی‌شان بگشایند.

متاسفانه علی‌رغم تلاش‌های انجام شده هنوز بسیاری از معابر، پارک‌ها‎، خیابان‌ها و کوچه‌ها برای حضور یک معلول و روشندل مناسب‌سازی نشده است، در حالی‎که معلولان و روشندلان نیز از حقوق شهروندی برابر برخوردارند و خدمت به آن‌ها وظیفه همه دستگاه‌ها و ارگان‌ها می‌باشد.

منصور رضوانی مدیرعامل کانون نابینایان استان قم نیز در این‌باره گفت: متاسفانه بسیاری از معابر، خیابان‌ها و اماکن عمومی، سرویس‌های بهداشتی، آسانسور و پله های برقی و … برای حضور یک روشندل مناسب‌سازی نشده است.

وی  ادامه داد: اینکه می‌گوئیم معلولیت محدودیت نیست، تنها در قالب یک شعار نیست بلکه بدان معناست که ما نیز در برداشتن موانع و محدویت‌ها برای معلولان به خصوص روشندلان دست به تلاش بزنیم.

مدیرعامل کانون نابینایان استان قم بیان کرد: روز عصای سفید یادآور حضور ارزشمند روشندلان در کنار ما است، در این روز همه جوامع بین‌المللی برنامه‌هایی را برای این این طیف از معلولان در نظر گرفت و اجرا می‌کنند، تا به آنها یادآوری شود که یک روشندل سرشار از توانایی و استعداد است پس باید برای زندگی خود هدف‌گذاری کند، در این میان ما نیز در قبال روشندلان وظایفی داریم که اگر بدان جامه عمل بپوشانیم بخش زیادی از مشکلات آن‌ها حل می‌شود.

وی گفت:گاهی سخنان زیبایی در حمایت از روشندلان و ساختن دنیایی عاری از دشواری و سختی به زبان می‌آید اما خیلی زود به فراموشی سپرده می‌شود و آن‌گاه فرد روشندل می‌ماند و انبوهی از دغدغه‌هایی که پاسخی ندارد.

رضوانی در این خصوص تاکید کرد: وظیفه مسئولان و اطرافیان و آحاد مردم است که به معلولان و نابینایان اجازه بروز استعدادهایشان را بدهند و بالاتر از آن بستری به دور از ترحم و دلسوزی‌های بی‌جا فراهم کنند تا این قشر بتوانند از عدالت اجتماعی برخوردار شده و در عین همراهی عصای سفیدشان، قادر باشند در فعالیت‌های اجتماعی استقلال داشته باشند.

وی در این‌باره گفت: روشندلان نیز مانند دیگر شهروندان دارای دغدغه‌هایی همانند اشتغال، معیشت، ازدواج و تحصیل می‌باشند؛ باید غبار نگرانی‌ها را از نگاه زیبایشان برباییم و فراموش نکنیم دنیای آن‌ها اگر چه رنگ و لعاب ندارد اما زیبایی‌های خاص خود را دارد، ولی گاه همین زیبایی‌ها تحت شعاع مشکلات قرار می‌گیرد.

مدیرعامل کانون نابینایان استان قم در این خصوص تصریح کرد: بیائید با همه وجود بپذیریم که هزینه زندگی یک فرد نابینا در معنای واقعی نسبت به هزینه‌های ما بالاتر است و انصاف نیست در این شرایط میزان بهره‌مندی آن‌ها از مواهب الهی و امکانات کمتر از ما باشد.

با توجه به اینکه جمعی از روشندلان را طیف دانش آموز تشکیل می دهند دغدغه هایی در مورد تحصیل و شرایط حضور آن ها نیز در مدارس وجود دارد.

سید احمد آقامیری رئیس اداره آموزش و پرورش استثنایی استان قم در گفت و گو با خبرنگار ایسنا درباره جایگاه و اهمیت توجه به نیازهای نابینایان گفت: رویات زیادی در باب اهتمام به مسائل نابینایان و تامین نیازهای آن‌ها وجود دارد، امام علی(ع) در قوانین خود به فرماندار یکی از شهرها، اهمیت به نابینایان را متذکر می شوند.

وی افزود: در قرآن کریم آیه‌ای در خصوص منزلت توجه به نیازهای فرد نابینا نازل شده است؛ آن‌جا که مردی ثروتمند از فرد نابینا روی بر می‌گرداند و مورد مذمت قرار می گیرد.

رئیس اداره آموزش و پرورش استثنایی استان قم توضیح داد: در صدر اسلام فرد نابینایی بود که پیامبر(ص) تا پایان روزهای عمرش از او مراقبت و حمایت کردند و جالب این جاست که دستور دادند طنابی را از خانه تا مسجد برای نابینا ببندند تا تردد او به مسجد آسان شود، این نمونه‌ای از مناسب‌سازی فضای شهری قلمداد می‌شود و باید برای ما الگو باشد.

وی در مورد فعالیت‌های این حوزه در آموزش و پرورش گفت: سیاست آموزش و پرورش استثنایی این است که دانش آموزان کم بینا در مدارس عادی تحصیل کنند تا با بهره مندی از معلمان توانمند، فرآیند شناختی بهتری را تجربه کنند؛ این سیستم ، “تلفیقی” نام دارد.

آقامیری با بیان اینکه ، فرد نابینا توانمندی‌هایی دارد که دیگران ندارند، تصریح کرد:۶۷ نفر از دانش آموزان قم کم بینا هستند، که در مدارس عادی درس می خوانند و ۳۹ نفر آن‌ها روشندل می‌باشند که در مدرسه امید شهید مطهری مشغول به تحصیل‌اند، از این میان ۲۹ دانش آموز پسر و ۱۰ نفر  دختر هستند.

وی در مورد مشکلات این دانش آموزان عنوان کرد: کمبود وسایل توان‌بخشی یکی از دغدغه‌های جدی است؛ برای افراد کم‌بینا کتاب با خط درشت حذف و تبلت جایگزین آن شده است؛ ۲ سال قبل ۱۳ دستگاه تبلت به دانش آموزان اهداء شد اما با وجود کمبود در این زمینه، توان اهدای تبلت دیگری به دانش‌آموزان وجود ندارد.

رئیس اداره آموزش و پرورش استثنایی استان قم بیان کرد: بزرگترین دغدغه خانواده نابینایان پرداخت هزینه های سرویس است که در طول ماه برای هر دانش آموز تا ۲۰۰ هزار تومان هزینه در بردارد، بسیاری از خانواده ها توان پرداخت این مبلغ را ندارند و دستگاههای حمایتی باید این نیاز را مورد توجه قرار دهند.

وی گفت: اگر مشکل ایاب و ذهاب دانش آموزان نابینا حل شود والدین دغدغه کمتری خواهند داشت، آموزش و پرورش ۲۰ درصد از هزینه سرویس را پرداخت می‌کند، باتوجه به اینکه وظیفه تامین کلاس و معلم بر عهده آموزش و پرورش است، خیرین در این زمینه می توانند ورود پیدا کرده باری از دوش خانواده‌های دانش‌آموزان روشندل بردارند. 

آقامیری یادآور شد: خوشبختانه با سیاست‌های پیشگیری، از تولد نوزاد با مشکل نابینایی جلوگیری به عمل می‌آید و رشد معکوسی را در سالهای اخیر در تولد این کودکان داشته‌ایم.

مدیر مدرسه نابینایان و کم بینایان شهید مطهری نیز در این خصوص گفت: متاسفانه بسیاری از خانواده‌ها قادر به پرداخت هزینه سرویس‌ها نیستند، برخی از آن‌ها از مناطق دوری مانند پردیسان، نیروگاه و آزادگان به مدرسه می‌آیند در حالی که بخش عمده‌ای از آن‌ها از قشر ضعیف جامعه هستند.

وی عنوان کرد: یکی دیگر از دغدغه‌ها همراهی راهور با رانندگان سرویس‌های مدارس است؛ در برخی از نقاط شهری ۵ دانش‌آموز داریم اما مجوز سرویس را با ۴ دانش آموز می‌دهند، با این روال یک دانش آموز باید سرویس جداگانه‌ای بگیرد که اصلا با هزینه‌های بالای آن امکان پذیر نیست، در این زمینه دست یاری می‌طلبیم.

خانم پور صدیق مادر یکی از دانش‌آموزان نابینا در مدرسه است، وی می‌گوید: فرزند نابینای من مانند برخی از دانش‌آموزان دیگر، علاوه بر نابینایی از بیماری‎های خاص و بیماری‌های دیگر نیز رنج می‌برد، متاسفانه پرداخت‌های بهزیستی به هیچ وجه پاسخگوی هزینه‌های آنان نیست.

وی گفت:برخی از خانواده ها نیز چند معلول دارند و با مشکلات بیشتری دست به گریبان هستند، ما امیدواریم علاوه بر بهزیستی، کمیته امداد نیز این دانش‌آموزان را تحت پوشش قرار دهد تا کمی از دغدغه های والدین کمتر شود.

گزارش از حمیده زند، خبرنگار ایسنا

انتهای پیام